Jantje van Veen 1882-1960

In 1908 trouwde Harm Smit met Jantje van Veen; elk jaar bracht zij trouw een bezoek aan Urk. Steeds wanneer zij op Schokland terug kwam, werd Harm Smit begroet met:”heerlijk vader om weer op Schokland terug te zijn; wat ben ik blij dat ik weer uit die drukte ben”.

Uit Schokland, golfbreker van Overijssel, Wim Kuyper
Dit alles verraste de oude baas zo dat hij zijn klompen uitschopte en aan boord stapte om mij hartelijk de hand te drukken en toen kwam zijn verhaal. “Ja”, zo begon hij, ik vrijde in die dagen met een Urker meisje, dat in Enkhuizen diende. Als ik zaterdags en zondags naar haar toeging, kon ik altijd bij je oom Paulus logeren. De Kramers lagen hier dikwijls in de haven en kwamen dan veel bij mij thuis. Ik kon heel goed met ze en had zodoende altijd onderdak in Enkhuizen. Zo gebeurde het in de winter, dat plotseling zeer hard begon te vriezen, dat ik niet meer naar Schokland terug kon en heb ik wel vier weken bij je oom Paulus gelogeerd. Béste mensen. Dat Urker meisje zit daar nu in mijn huis, een beste dappere vrouw voor mij hier op het stille eiland.- Uit  Een bezoek aan Schokland in 1940

Uit Folkloristiche Zuiderzeefilm, acte 1, inbeeldengeluid.nl

Water voor de thee, onrechtmatig toegeëigend uit de put van de buren
In de waterput van opa en oma zat brak water van een slechte kwaliteit. In de waterput van Spit was het water wel van goede kwaliteit.
Toen Spit en zijn vrouw een keer een weekend naar de vaste wal waren kon onze oma niet de verleiding weerstaan om voor de zondagse thee wat water uit de put van de buren te halen om eindelijk ook eens een echt lekkere kopje thee te kunnen drinken.
Waar zij niet op gerekend had was dat een schipper die met zijn vrachtscheepje in de haven lag toevallig zag dat zij water uit de waterput van Spit haalde.
Toen de familie Spit weer terug was van hun uitstapje heeft deze schipper mevrouw Spit verteld dat onze oma water uit hun put had gehaald.
Mevrouw Spit heeft verhaal gehaald bij oma en tussen de beide families is het nooit meer helemaal goed gekomen.
Bron: Harry Smit – kleinzoon 

Dierbare herinneringen aan opoe Smit – van haar kleinkinderen Harma, Janke, Titi, Jan

Ik herinner mij nog het versje van opoe als je bij haar op schoot zat: Schuitje varen theetje drinken Varen we naar de Overtoom Drinken we zoete melk met room Zoete melk met brokken Kindje mag niet jokken!

En dan huppelen of draven en steeds sneller op het liedje: Herenpaard, herenpaard, damespaard, damespaard, boerenknol, boerenknol (en dan zakten we door haar schoot).

Toevallig dat Opoe op bijna al de foto’s een kind op schoot heeft. Daar is een echte Opoe voor zeker.

En we gaven de meeuwen brood uit het raam op de IJsselkade die vlogen bijna naar binnen. Er stonden ook 2 hondjes op de kast en een “passagiersschip’’ (ik weet niet of dat een schilderij was of een model).

“Daar kwam een muisje aangelopen en die pakje Janneman bij zijn neusje neusje neusje”. We rennen de kamer binnen om als eerste bij Opoe op schoot te zitten. Opoe in de leunstoel, met verstelbare leuning (stok, inkepingen). Ze legt breiwerk met kluwen wol in een mandje (kat speelt met kluwen, helpen met oprollen kluwen wol). Zwart tasje met zilveren/gouden knip, met rangetjes en psalmboekje. “Wat zijn jullie groot geworden”. Voorzichtig voelen hoe zacht Opoe’s wangetjes zijn. Grijs haar. Op Opoe’s kamer een dressoir met glazen deurtjes. Grote schelp met daarin Opoe’s haar. Glazen klok waarvan de pendule ronddraait.

Nog ander schootliedje dat ze vaak zong: Vort ouwe witte, vort ouwe zwarte, (Janke) gaat naar haar opoe toe. Krijgt ze koffie met een klontje toe:) Schattig hé?

De Johan van Oldenbarnevelt. Haar zoon Lammert zag in Kampen dit 3D schip in de etalage staan van een schilderijenwinkel. Hij heeft het toen voor haar verjaardag gekocht.

Asparagus Setaceus

Oma Smit had een paar echte lievelingsplanten: kraaltjesmos, bellenbloemen (fuchsia’s), Franse geraniums,
En van dat soort zachte varens dat ze vroeger altijd in anjerboeketten staken
Haha en nu ik toch aan de gang ben: ik vond het leuk dat ze oliebollen bollebuisjes noemde


Een keer per jaar kwam er een handkar door de Boelestraat die volstond met mimosa…prachtige gele bolletjes..die weldra hun pluizigheid verloren en ingedroogde gele balletjes werden opoe Smit liet ze het hele jaar staan in een bruin geglazuurd kannetje. tot de mimosa man weer verse bracht.


Herinneren jullie je ook nog dat ze op haar verjaardag altijd met zo’n grote witte aardewerk kan vruchten op sap klaar zat?
Harma van der Ros: ik herinner me die kan….witte bol met rechte cilindervormige bovenkant


Origineel haakwerkje van Jantje van Veen
Netje van opoe

Ik zie haar, als ze bij ons logeerde altijd handwerken daar was ze zó goed in. Heel veel kousjes, borstrokken heeft ze gebreid. Ik vond dat als kind leuk om naar te kijken, zo rustig als ze daar zat en onderhand maakte ze de mooiste handwerken. Haken, kon ze ook als de beste. Mijn moeder zei dat ze gewoon begon en dan uit haar hoofd de prachtigste kleedjes haakte. Titi Smit

Dat Jantje van Veen zo goed kon handwerken heeft een goede verklaring: haar moeder was handwerkjuf op Urk!


Harma van der Ros: Ze zette ze een nachtje in de thee om ze te kleuren naar ecru…ze gebruikte suikerwater als stijfsel..en ze haakte ze vaak van gewoon vissersgaren..(waar ze netten van maakten). In suikerwater en dan opspannen met spelden op een kussen.
Zie Inhoud tasje Jantje van Veen

De rimpel in opoe’s voorhoofd wordt veroorzaakt door een muggenwolk op de boot waar de foto genomen is… Janke en ik waren erbij en herinneren ons dat het heel naar was maar opoe/oma Smit bleef er vrij stoïcijns onder😉
Jantje van Veen, 26-jaar, vlak voor haar huwelijk.
Jantje van Veen met Harm Smit. De foto is waarschijnlijk samengesteld uit twee portretfoto’s.